Art History

Nữ hoạ sĩ đấu tranh chống lại chế độ phụ quyền thông qua các tác phẩm hội hoạ

Self-Portrait as Saint Catherine of Alexandria by Artemisia Gentileschi

Artemisia Gentileschi là một trong những nữ hoạ sĩ Baroque hiếm hoi ở một thế giới nghệ thuật mà nam giới thống trị. Tài năng hội hoạ của bà đã bị lu mờ trong một khoảng thời gian rất dài, sau khi bà bị Agostino Tassi – một danh hoạ nổi tiếng – x.â.m h.ạ.i t.ì.n.h d.ụ.c khi còn trẻ. 

Trong thời kỳ mà tiếng nói của phụ nữ không được coi trọng, nữ danh hoạ phải đấu tranh cho cuộc sống của chính mình. Gentileschi đã đau khổ và phải chật vật để chứng minh những lời buộc tội đối với Tassi – danh hoạ có thâm niên lâu hơn, kẻ được Giáo hội bảo vệ nhờ các tác phẩm nghệ thuật của ông ta. Thế nhưng dẫu cho có vô vàn trở ngại, bà vẫn trả thù nỗi bất công mình phải chịu đựng thông qua các bức tranh. 

Nữ danh hoạ đã chiến đấu chống lại bạo lực đến từ nam giới, thứ đang thống trị thế giới của bà khi đó, bằng những ngôn từ cùng hình ảnh. 

Phải tới thế kỷ 20 và 21, các nhà sử học và học giả nghệ thuật mới công nhận bà là một trong những hoạ sĩ tiến bộ nhất vào thời điểm đó. 

Những năm tháng đầu đời của Artemisia Gentileschi

Gentileschi sinh ra ở Rome và là con út của hoạ sĩ người Tuscany (miền Trung nước Ý) – Orazio Gentileschi. Phong cách nghệ thuật của ông chịu ảnh hưởng lớn từ hoạ sĩ Baroque nổi loạn Caravaggio. Chính vì vậy, nữ danh hoạ cũng bắt đầu thể hiện tính kịch và chủ nghĩa tự nhiên trong các tác phẩm của bà. Trong thời đại mà phụ nữ chỉ làm nội trợ và có một cuộc sống bình dị, Gentileschi đã bắt đầu học các kỹ thuật phức tạp để theo đuổi hội hoạ một cách chuyên nghiệp. 

Gentileschi bị Tassi c.ư.ỡ.n.g h.i.ế.p

Cha của Gentileschi thuê Tassi tới dạy cho con gái ông những bài học về hội hoạ. Tuy nhiên, Tassi lại lừa dối và c.ư.ỡ.n.g h.i.ế.p nữ danh hoạ khi bà chỉ mới 17 tuổi. Ban đầu Tassi hứa hẹn rằng họ sẽ kết hôn, nhưng sau đó hắn phủ nhận.

Gentileschi đệ đơn kiện hắn ta ra toà 9 tháng sau khi sự việc xảy ra và bà đã phải chịu đựng những phiên tòa như tra tấn kéo dài tới tận 7 tháng. Việc bản ghi chép về vụ án vẫn còn tồn tại cho thấy lòng dũng cảm và nghị lực của Gentileschi. 

Tassi đã lén lút tìm cách để vào phòng nữ danh hoạ, rồi bắt đầu đưa ra những lời đề nghị quan hệ tình dục mang tính ép buộc, theo như những gì bà làm chứng trước toà. “Sau đó hắn ném tôi xuống mép giường, đẩy tôi với một tay đặt trên ngực tôi; đầu gối của hắn thì đặt ở giữa hai đùi để ngăn không cho tôi khép chân lại. Trong khi cởi quần áo của tôi, hắn đã dùng một tay nhét khăn vào miệng để ngăn không cho tôi la lên.”

Vụ việc được công khai và Gentileschi đã buộc phải đi khám phụ khoa. Bà cũng liên tục bị yêu cầu phải xác minh lời buộc tội đối với Tassi. Mặc dù Gentileschi giành chiến thắng, Tassi không hề bị kết án (không hề bị pháp luật trừng phạt). Hắn được Giáo hoàng bảo vệ nhờ vào các tác phẩm nghệ thuật. Vụ x.â.m h.ạ.i t.ì.n.h d.ụ.c  đã có ảnh hưởng lâu dài tới Artemisia. Bà thường khắc họa những hình ảnh chống lại nam giới để giải tỏa cảm xúc trong các bức tranh thông qua các nhân vật trong Kinh thánh và phụ nữ trong thần thoại.

Gentileschi đã sử dụng các tác phẩm nghệ thuật của mình để có được công lý mà bà đã không hề có được như thế nào

  • Susanna and the Elders
Susanna and the Elders by Artemisia Gentileschi

Susanna and the Elders là một trong những tác phẩm đầu tay được bà thực hiện vào năm 1610. Bức tranh miêu tả cảnh Susanna, một nhân vật trong kinh thánh, bị hai người đàn ông lớn tuổi rình mò trong khi tắm. Tính kịch, nỗi thống khổ của phụ nữ và sự trần trụi thể hiện trong bức tranh khiến tác phẩm của nữ danh hoạ trở nên đáng chú ý.

Các nhà sử học nghệ thuật đã phải cân nhắc bằng cách nào Gentileschi có thể vẽ phụ nữ khoả thân ngay từ khi còn trẻ và đưa ra suy đoán về việc bà đã nghiên cứu giải phẫu cơ thể phụ nữ hoặc sử dụng một hình mẫu từ xưởng vẽ của cha mình.

  • Judith Slaying Holofernes
Judith Beheading Holofernes

Judith Slaying Holofernes được coi là một trong những tác phẩm tiêu biểu của bà. Bức tranh khắc hoạ cảnh Judith chặt đầu Holofernes với một con dao găm sắc nhọn và máu bắn ra tứ phía được miêu tả trong Kinh thánh. Gentileschi đã vẽ bức tranh ngay sau vụ c.ư.ỡ.n.g h.i.ế.p và các nhà sử học nghệ thuật cho rằng đây là hành động trả thù bằng hình ảnh đối với sự áp bức mà bà phải trải qua. Là một tín đồ cuồng nhiệt của Caravaggio, bà đã áp dụng kỹ thuật chiaroscuro trong bức tranh.

(*) Chiaroscuro: Kỹ thuật sử dụng sự tương phản mạnh mẽ giữa sáng và tối để làm tăng thêm kịch tính. 

  • Jael and Sisera
Jael and Sisera

Jael and Sisera là một tác phẩm khác thể hiện sự trả thù bằng hình ảnh của nữ danh hoạ qua cách sử dụng một điển tích trong Kinh thánh. Bức tranh thể hiện khoảnh khắc Jael đang chuẩn bị dùng một cái chốt lều để g.i.ế.t Sisera, một vị tướng bại trận người Canaan (vùng Cận Đông cổ đại). Gentileschi đã đặt chữ ký ở ngay trong vòng cung của cú vung búa nhằm thúc đẩy người xem diễn giải nhân vật chính của câu chuyện. 

Kết luận

Self-Portrait as the Allegory of Painting

Các tác phẩm của Gentileschi trở nên nổi tiếng tới mức bà đã được Charles Đệ Nhất mời tới Anh vào năm 1638. Bà đã vẽ bức Self-Portrait as the Allegory of Painting (tạm dịch: Chân dung tự hoạ như một biểu tượng của hội hoạ). Tác phẩm khắc họa bà như một người phụ nữ mạnh mẽ và quyền lực, đồng thời đem đến cho công chúng những hiểu về một phụ nữ có thể thực hiện một kỹ năng hiếm có (vẽ tranh) vào thời điểm đó.

Nỗi đau từ vụ x.â.m h.ạ.i t.ì.n.h d.ụ.c và những phiên tòa luôn ám ảnh nghệ thuật của bà. Các tác phẩm được coi là nơi để Gentileschi giải tỏa cảm xúc bởi đây là phương tiện để bà đấu tranh giành lấy công lý mà bà đã không hề có được.

Tuy vậy, nữ danh hoạ không bị nỗi đau cá nhân đè bẹp – bà trở thành một trong những họa sĩ nổi tiếng nhất châu Âu và là biểu tượng cho nữ quyền từ rất lâu trước khi phong trào này đi vào trong hình ảnh.

sᴏᴜʀᴄᴇ Medium
ᴛʀᴀɴsʟᴀᴛᴇᴅ ʙʏ Marguerite
ᴇᴅɪᴛᴇᴅ ʙʏ Lily

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *