Paintings

Trong Hoả Ngục: Từ Dante tới Armusik

Để kỉ niệm 700 năm ngày mất của nhà thơ Dante vào năm tới, họa sĩ Eric Armusik đã vẽ 40 bức tranh khắc họa tuyển tập thơ huyền thoại mang tên Thần Khúc của vị đại thi hào. Họa sĩ đã chia sẻ toàn bộ chuỗi tác phẩm kỳ công này với MutualArt và kể lại hành trình tới Hỏa ngục của riêng mình cách đó không lâu.

Vào ngày 24 tháng 3 năm 1300, một nhà thơ người Ý tên Durante di Alighiero degli Alighieri đã bắt đầu kể về câu chuyện khi ông lạc lối trong một khu rừng rối rắm tựa mê cung, lại tối tăm mịt mù đến độ không thể nhìn đường. Bóng đêm dày đặc ngăn cản mọi nguồn sáng xuyên qua. Ông đã đau khổ và tuyệt vọng, tưởng chừng như cái chết còn đỡ bi thảm hơn tình trạng lúc này. Trong cơn nửa mê nửa tỉnh, ông loạng choạng bước ra khỏi con đường mòn và vận may tìm đến, ông thấy mình đang bơ vơ trên một ngọn đồi trơ trọi, lác đác vài ngọn cây, nơi mà khi ngước lên đã thấy vệt sáng đầu tiên của bình minh đằng xa nơi chân trời. Thành công trốn thoát khỏi thứ bóng tối nghiệt ngã của màn đêm, ông thầm thở phào như một kẻ sắp chết đuối vớ được cọc giữa dòng nước siết. Nhưng Alighieri, còn được biết đến là Dante, nào hay đây mới chỉ là khởi đầu của hành trình đầy gian truân. Khi ánh bình minh rực rỡ như dát vàng vươn mình khỏi những vì sao vùng Aries, Dante nương theo sườn dốc và ba con quái thú đã tới chặn đường: một con báo, đại diện cho sự phóng đãng; một con sư tử – tượng trưng cho tính kiêu ngạo; và một con báo – tượng trưng cho lòng tham. Những sinh vật tàn ác và không biết kiệt sức này kiên quyết xua đuổi ông quay trở về khu rừng. Nhưng trước khi bị chúng truy đuổi mãi mãi và quay lại với bóng tối vô miên, bóng hình mờ ảo của nhà thơ Virgil hiện lên và hỏi tại sao ông không trèo lên đỉnh ngọn núi này. Kinh sợ trước sự hiện diện của vị anh hùng, Dante run rẩy khúm núm thú nhận rằng ông đang bị cản đường tới đích đến của mình do sự truy đuổi của những con quái vật của tội lỗi, và Virgil đã đồng ý dẫn ông lên đỉnh núi bằng một con đường khác. Hành trình này sẽ không dễ dàng, nhưng Virgil sẽ hộ tống Dante thông qua ba thế giới của thần chết: địa ngục, luyện ngục và thiên đàng.

Eric Armusik, Canto số 6. Tội phàm ăn, tranh sơn dầu trên AlumaComp

Câu chuyện về hành trình này (được ông đặt tên Thần Khúc) là một tuyệt phẩm thi ca thuộc thể loại thơ ngụ ngôn, được muôn đời ca ngợi bởi ngôn ngữ hàm súc nhưng đầy sức biểu cảm. Do ông đã viết bằng tiếng Tuscan bản địa thay vì tiếng Latin vốn là ngôn ngữ chung (lingua franca) của giới thượng lưu thời bấy giờ, Dante đã trở nên nổi danh tới độ được phong là “Người cha của ngôn ngữ Ý.” 

Thần Khúc đã không ngừng truyền cảm hứng cho các họa sĩ ngay từ ấn bản đầu tiên. Botticelli (1445-1510) khắc họa Thần Khúc trong 92 bức tranh sử dụng kĩ thuật silverpoint (1) và mực; cùng với một bức tranh chân dung của Dante. William Black đã sáng tạo nên một loạt tác phẩm hội họa lừng danh dựa trên tính hình tượng xuất sắc của bài thơ. Một thiên tài nữa, Gustave Doré, được cho là họa sĩ uyên thâm và tài hoa bậc nhất thế kỷ 19 cũng cho ra đời nhiều tác phẩm khắc họa Thần Khúc. Tác phẩm mang tên “Dante và Beatrice” của John William Waterhouse vẽ lại câu chuyện tình sâu sắc tại trung tâm của Luyện ngục, nơi Dante gặp người tình – Beatrice và nàng đã trở thành người chỉ dẫn thứ hai của ông. Dante Gabriel Rossetti đã họa lại “Beata Beatrice” và những hình ảnh khác dựa trên cuộc đời và tác phẩm của vị thi hào cùng bút danh, Dante . Một thế kỷ trước đây, Alberto Martini đã hoàn thành tuyệt tác bao gồm 300 bức tranh từ mực và màu nước tái hiện lại từng khung cảnh trong bài thơ. Đây chính là “ông tổ” của thể loại truyện tranh vô cùng phổ biến tại thế kỷ 21 của chúng ta. 

Eric Armusik, Canto thứ 3, Tranh sơn dầu trên AlumaComp

Trở về với kỷ nguyên hiện đại, 2021 là năm kỉ niệm 700 năm ngày mất của Dante. Được truyền cảm hứng bởi niềm háo hứng của giới nghệ thuật đối với dịp kỉ niệm đặc biệt này, những họa sĩ khắp trên thế giới đều rục rịch chuẩn bị bằng cách cho ra đời nhiều thành quả vĩ đại. Một họa sĩ tài hoa chuyên dòng tranh kinh dị của Ý mang tên Agostino Arrivabene đã kịp hoàn thành những bức tranh đầu tiên về Hỏa ngục và ông đang tiếp tục vẽ thêm 30 tác phẩm về toàn bộ Thần Khúc. Họa sĩ người Mỹ Eric Armusik đã hoàn thành 10 trong tổng số 40 bức tranh được ông dự tính sẽ nằm trong chuỗi tác phẩm về Hỏa ngục.

Trong suốt 26 năm ròng, Armusik đã tập trung vào sự nghiệp hội họa, được biết đến nhiều nhất bởi các thành viên thuộc “hội khách hàng” bao gồm nhiều con chiên Thiên Chúa giáo đến từ khắp nước Mỹ, những người đã đặt mua các bức tranh với chủ đè Thiên Chúa của ông như một cách để phục vụ đời sống tín ngưỡng. Đồng thời Armusik cũng nhận trang hoàng cho nhiều nhà thờ, nhưng ông dành phần lớn sự tập trung cho các nhà nguyện và thánh đường. Tác phẩm của ông thừa đủ để nuôi cả gia đình năm người, thậm chí là sắm sửa thêm một căn nhà tuyệt đẹp được thiết kế theo phong cách Victoria tại Hamburg, Pennsylvania, được xây vào những năm 1860. Ông cùng vợ mình đã đích thân khôi phục và sắm sửa nội thất cho căn nhà. Vợ ông, tác giả của series kinh dị mang tên “The Gothic Memoirs” cũng xuất hiện trên vô số tạp chí. Quá trình xây dựng lại căn nhà đã mất tổng cộng 17 năm để hoàn thiện. Đằng sau căn nhà, những khu vườn trồng thảo mộc và nho quả là một khung nền thơ mộng cho chuồng ngựa cũ, nơi mà Armusik đã biến thành xưởng vẽ để tập trung sáng tác.

Eric Armusik, Canto số 7. Tội tham lam và hoang phí, tranh sơn dầu trên AlumaComp

Vào một buổi sáng ngập ánh nắng, ông đã đi dạo cùng Rebekah trên con đường cũ mang tên đường mòn Bartrum, không ngừng thở ra hơi mờ khói trong tiết trời đông, khi nhiệt độ báo hiệu một cái lạnh cắt da cắt thịt. Khi họ quay lại, bà bắt đầu ngồi sáng tác trong căn nhà cổ kính giữa những món đồ nội thất cùng không khí ấm cúng được tỉ mỉ chọn lựa, còn ông quay trở về chuồng ngựa cũ để vẽ.

Xưởng vẽ quả thật rất lạnh, Armisuik đã phải bật cả ba lò sưởi để không gian ấm dần lên. Ông thường dùng tầng trệt của xưởng vẽ để sáng tác. Những bức tường được treo đầy các tác phẩm của ông, rất nhiều trong số đó đã hoàn thành, một vài thì mới được bắt tay với những nét vẽ đầu tiên. Đồng thời trên đó còn có cả những tác phẩm của các học trò của ông – những người theo học cũng mong mỏi tìm được con đường riêng để trở thành họa sĩ. Ông đã dự tính tận dụng cả không gian rộng lớn trên tầng để sáng tác, nơi mà trần cao đến tận 16 feet. Tại đó, ông nung nấu ý tưởng dành riêng cho Hỏa ngục để khi bạn bước vào, bạn sẽ được thật sự bao quanh bởi Hỏa ngục như Dante năm xưa vậy. 

Eric Armusik, Canto số 7, Bờ biển của sự phẫn nộ, tranh sơn dầu trên Aluma Comp

Armusik cho rằng đây là một nhiệm vụ của riêng ông, một lời hồi đáp cho chính hành trình tiến vào bóng tối.

Trong thời buổi kinh tế suy thoái, Armusik đã gần cận kề tới việc mất hết tài sản. Những bức tranh ngày một khó bán. Sau hai năm khó khăn cuỗm đi toàn bộ số tiền người hoạ sĩ dành dụm, ông đã phải chứng kiến cảnh Rebekah bán đi trang sức của bà. Vào một buổi tối ảm đạm trong ngày đông lạnh giá cuối thập kỷ, khi toàn gia đình bị siết chặt bởi giá rét – cái lạnh đến tàn nhẫn như trái tim băng giá của địa ngục Dante, Rebekah dọn bàn ăn với những món được đặt từ một nhà hàng Trung Quốc đắt đỏ, cùng với những cây nến lãng mạn bên đĩa ăn. Bà chuẩn bị súp gà tây và phần rau cuối cùng cho lũ trẻ. Đó là những món ăn xa xỉ cuối cùng bởi họ đã không còn đồng nào trong ngân hàng nữa cả. Bình ga giờ gần như cạn sạch. Điện thoại của Armusik cũng sắp bị cắt. Quả thực đây là khoảng thời gian tồi tệ nhất. Lũ trẻ trở về phòng ngủ, không hề hay biết rằng bố mẹ chẳng còn chút đồ ăn nào trong nhà. Cùng nhau, Armusik và Rebekah cầu nguyện để thỉnh cầu sự giúp đỡ từ Chúa. Rebekah thổi tắt nến và về giường. Không còn biết phải làm gì tiếp theo, Armusik tới xưởng để vẽ. Ông kể lại, giai đoạn nghiệt ngã đó, dấu chấm hết hoàn toàn cho hi vọng đó, chính là trái tim nằm giữa hỏa ngục của riêng ông. 

Buổi tối ngày hôm ấy, khi ông vẫn đang say sưa làm việc, ông chợt bị cắt ngang bởi tiếng chuông điện thoại. Một giọng nói vọng lại từ bóng tối, hỏi về bức tranh Armusik đã vẽ trước đó về St. Sebastian và những mũi tên của người. “Nó vẫn còn chứ?” Người gọi là một mục sư muốn mua bức tranh cho nhà thờ ông đang làm việc, nơi được đặt tên theo một liệt sĩ. Kinh ngạc, Armusik đã tìm thấy cho mình một cơ hội. Tiền công sẽ được chuyển tới ngay trong buổi sáng. Quá phấn khích để vào giấc ngủ, ông quay trở về bên giá vẽ. Khi đồng hồ điểm vào nửa đêm, điện thoại lại reo một lần nữa. Lần này người mua hỏi về bức tranh Cleopatra của Armusik. Một tác phẩm nữa được bán đi.  

Eric Armusik, Canto số 2, Beatrice và Virgil, tranh sơn dầu trên AlumaComp

Mặc dù cảnh suy kiệt hoàn toàn gần kề, cả gia đình đã cùng nhau vượt qua “địa ngục” của nền kinh tế. Rebekah đã đồng hành cùng ông xuyên suốt hành trình “hồi hương” từ địa ngục này. Trong câu chuyện của Dante, Beatrice đã thay thế Virgil để dìu dắt ông trong luyện ngục bởi kẻ vô thần không thể tiến vào thiên đàng. Beatrice, chính là hình mẫu lý tưởng cho tình yêu. Beatrice, với tình yêu thuần khiết nhất đã sát cánh kề bên và dẫn dắt Dante suốt cuộc hành trình tới thiên đường. Cuối cùng, Beatrice đã hòa làm một với thiên đàng. Và giống như Beatrice, vợ của Armusik – Rebekah đã ở bên ông suốt chặng đường vượt qua địa ngục này mà chưa từng từ bỏ hi vọng. “Bạn sẽ tìm ra mình thật sự là ai ngay vào khoảnh khắc bạn khốn khó nhất”, ông nói.

sᴏᴜʀᴄᴇ https://bit.ly/2Wg3dQh
ᴛʀᴀɴsʟᴀᴛᴇᴅ ʙʏ Arney
ᴇᴅɪᴛᴇᴅ ʙʏ Marguerite

Chú thích
1. Silverpoint là tên của một thứ dụng cụ, chất liệu và kỹ thuật vẽ dessin dùng lõi là một que bằng bạc hay kim loại mềm có đầu nhọn (metalpoint) để vạch nét lên nền đã được bồi. Chất liệu và kỹ thuật vẽ bằng mũi nhọn kim loại từng rất phổ biến vào thời Phục Hưng và được dùng tới thế kỷ XVIII, trước khi bút chì (graphite pencil) ra đời. Kỹ thuật này cho phép vẽ những đường nét rất mảnh, chi tiết tinh xảo, nhưng không thể tẩy đi được, vì thế đòi hỏi người vẽ phải có kỹ năng dessin tốt.

Dessin bằng silverpoint của các bậc thầy cổ điển như Jan Van Eyck, Rogier van der Weyden, Leonardo Da Vinci, Albrecht Dürer, Rembrandt v.v. là các kiệt tác của mọi thời đại.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *